راه های ترویج فرهنگ مطالعه و کتابخوانی

داشتن فرهنگ مطالعه و کتابخوانی یکی از مهمترین ویژگی های هر کشوری است. آسمونی در این بخش راه های ترویج فرهنگ مطالعه و کتابخوانی را شرح می دهد.

راه های ترویج فرهنگ مطالعه و کتابخوانی

با توجه به اهمیت کتاب و کتاب خوانی، و اهمیت دانایی محوری در تمامی فعالیت ها، و همچنین اهمیت گسترش تفکر انتقادی در سطوح مختلف جامعه، به نظر می رسد یکی از مهم ترین سیاست ها و جهت گیری ها در تمام برنامه های مختلف (اعمّ از برنامه های آموزشی، مشاوره ای، برگزاری مراسم و جشن ها در مناسبت ها و…) محور قرار دادن ترویج کتاب و مطالعه در تمامی برنامه های اجرایی است.

با توجه به مباحث مطروحه و نیز پیشنهادات اتخاذ شده از فراتحلیل حاضر که راهکارها و توصیه هایی برگرفته از تحقیقات و پژوهش های مختلف در آن ذکر گردیدند، پیشنهادات تکمیلی و کاربردی زیر در حوزه ی اجتماعات درون شهری که به نظر پژوهشگران مناسب است، به طور خلاصه ذکر می گردند:

۱) کتاب محوری در تمام برنامه های اجرایی یکی از راه های ترویج فرهنگ مطالعه و کتابخوانی

با توجه به اهمیت کتاب و کتاب خوانی، و اهمیت دانایی محوری در تمامی فعالیت ها، و همچنین اهمیت گسترش تفکر انتقادی در سطوح مختلف جامعه، به نظر می رسد یکی از مهم ترین سیاست ها و جهت گیری ها در تمام برنامه های مختلف (اعمّ از برنامه های آموزشی، مشاوره ای، برگزاری مراسم و جشن ها در مناسبت ها و…) محور قرار دادن ترویج کتاب و مطالعه در تمامی برنامه های اجرایی است. به عبارت دیگر، با معرفی کتاب های مختلف (حتی یک کتاب) در تمام برنامه ها و ترغیب و تشویق افراد به مطالعه آنها و یا هدیه دادن کتاب های مربوطه در آن برنامه ها می توان کتاب و مطالعه و تحقیق و تفکر را سرلوحه تمامی فعالیت های خود قرار دهیم. برای تسهیل در این امر می توان در بدو برنامه ریزی، مجریان را به درنظر گرفتن این امر گوشزد کرد.

۲) برگزاری مسابقات یکی از راه های ترویج فرهنگ مطالعه و کتابخوانی

مسابقات کتاب خوانی، مقاله نویسی و کتاب نویسی (در سطح کودکان و نوجوانان)، ویراستاری، طراحی جلد یا طراحی متناسب با داستان کتاب (مخصوص کودکان)، و … از جمله فعالیت های مفید در راستای تشویق و ترغیب افراد به مطالعه است. البته اگر این مسابقات با برنامه های بلند مدت و کارشناسی شده طراحی شوند (با توجه به سنین مختلف و در نظر گرفتن سیر مطالعاتی مشخص در طول مدت معین، مانند مسابقات کتاب خوانی آثار شهید مطهری برای جوانان، یا مسابقات کتاب خوانی مدیریت خانواده برای خانم های خانه دار، یا…) می تواند مؤثرتر واقع گردد.

۳) برگزاری بوستان های کتاب در سطح شهر یکی از راه های ترویج فرهنگ مطالعه و کتابخوانی

بوستان های کتاب را می توان مراکز متکثر و کوچک تری جهت ارائه و معرفی کتاب های مختلف به شهروندان دانست. ایجاد بوستان های کتاب در سطح شهر به شهروندان کمک می کند که دسترسی راحت تر و نزدیک تری به کتاب و محصولات فرهنگی داشته باشند. اگر قبول داشته باشیم که « از دل برود هرآنچه از دیده رود»، پس باید برای دلنشین کردن کتاب ها و ترغیب مردم به آنها، کتاب را در دیده و دسترس مردم قرار دهیم.

۴) فعال سازی مراکزی جهت تعویض کتاب یکی از راه های ترویج فرهنگ مطالعه و کتابخوانی

این کار نیز برای مردم هم از لحاظ اقتصادی به صرفه است و هم گامی در جهت ترویج کتاب خوانی است. شهروندان در این مراکز هم می توانند کتاب های غیرضروری خود را با یکدیگر تعویض کنند و هم می توانند کتاب های مورد نیاز خود را بدون پرداخت هیچ هزینه ای تهیه کنند.

۵) راه اندازی کتابخانه های سیار در سطح شهر یکی از راه های ترویج فرهنگ مطالعه و کتابخوانی

یکی از نافع ترین فعالیت ها در جهت استفاده مفید شهروندان از اوقات فراغت خود، وجود کتابخانه های سیار در تمام سطح شهر است. راحتی استفاده از این کتابخانه ها و در دسترس بودن آنها کمک مؤثری به سهل الوصول بودن کتاب برای شهروندان می کند. ضمناً این فعالیت می تواند با مدیریتی صحیح و جهت دهی درست، توسط خود ساکنین محلات (مخصوصاً نوجوانان و جوانان) و با استفاده از کتاب های موجود در منازل آنها صورت گیرد.

۶) برگزاری نمایشگاه ها و حراج های کتاب یکی از راه های ترویج فرهنگ مطالعه و کتابخوانی

برگزاری نمایشگاه های دائمی و فصلی کتاب (با عرضه کتاب به قیمت های مناسب) و حراج های دائمی و فصلی کتاب گام مفیدی در جهت معرفی کتاب های جدید و عرضه مناسب آنها به اقشار مختلف مردم است. اینگونه مراکز که به گونه ای تفریحی نیز محسوب می شوند، مکان هایی برای حضور با رغبت شهروندان و به خصوص حضور کودکان و نوجوانان به همراه اولیاء خانواده هاست.

۷) برگزاری کلاس های آشنایی با کتاب و کتاب خوانی یکی از راه های ترویج فرهنگ مطالعه و کتابخوانی

آشناساختن افراد با نحوه تولید کتاب (از نویسندگی و ویرایش تا صفحه بندی و چاپ و…) و نیز آشناساختن آنها با شیوه های صحیح مطالعه، گام میانی ترویج کتاب خوانی است. این کلاس ها می توانند به صورت های بدیعی (مانند صحبت های یک ناشر یا طراح معروف) نیز وجود داشته باشند.

۸) برگزاری برنامه های آشنایی با کتابخانه های شهر یکی از راه های ترویج فرهنگ مطالعه و کتابخوانی

اغلب شهروندان تا نیازمند به استفاده از کتاب نشوند به کتابخانه ها رجوع نمی کنند؛ به همین دلیل اغلب آنها از وجود کتابخانه های شهر اطلاع دقیقی نداشته و یا با ساختار کتابخانه ها و نحوه استفاده از آنها آشنا نیستند. برگزاری برنامه هایی جهت آشنایی کودکان، نوجوانان و جوانان، و حتی خانم های خانه دار با کتابخانه های محله و شهر و آشنا کردن ایشان با نحوه استفاده از آنها می تواند گام اولیه و مهمی در ترویج کتاب خوانی باشد.

۹) تبلیغات وسیع برای معرفی کتاب های جدید یکی از راه های ترویج فرهنگ مطالعه و کتابخوانی

در زمانه ای که تبلیغات نقش بسیار مهمی در ترغیب و ایجاد انگیزه و گرایش شهروندان به مصرف کالاها دارد، ما نیز بایستی به همین طریق آنها را با محصولات فرهنگی ، به ویژه کتاب، آشنا ساخته و ترغیب به مطالعه آنها کنیم. بخشی از هزینه های تبلیغاتی را می توان از ناشرین تأمین کرد. البته این امر نیز خود نیازمند کارشناسی های مختلف است (چه کتاب هایی و در چه زمان هایی و چگونه تبلیغ شوند).

۱۰) آشنایی با نحوه ترویج کتاب خوانی یکی از راه های ترویج فرهنگ مطالعه و کتابخوانی

بخشی از فعالیت ها بایستی صرف مطالعه و پژوهش پیرامون نحوه عملکرد دیگر مراکز فرهنگی در سطح کشور خود و نیز دیگر کشورهای پیشرو در این زمینه باشد. قطعاً امر ترویج کتاب خوانی محدود به یک دوره یکساله یا چند ساله نمی شود، بنابراین افزایش آگاهی خود در این باره از کارهای مبنایی است که باید برای آن جای خاصی در نظر گرفت.

0/5 ( 0 نظر )


نظر خودتان را ارسال کنید