آسمونی
قرآن کریم

مقاومت و پایداری در قرآن

ثبت نام لاتاری

دین اسلام به عنوان کامل‌ترین دین، همه مسلمانان را به مقاومت اسلامی در تمام زمینه‌ها دعوت می‌کند. برای روشن‌تر شدن زوایای نظریه اسلام در این زمینه، آسمونی در این بخش در مورد مقاومت و پایداری در قرآن بیشتر صحبت می کند.

Resistance and stability in Quran مقاومت و پایداری در قرآن

دین اسلام؛ محکم‌ترین دین

همه ادیان الهی با شالوده‌ای محکم بنیان نهاده شده‌اند امّا دین اسلام کامل‌ترین آن‌ها در تمام زمینه‌هاست؛ لذا از جهت استحکام درونی نیز اینچنین است! قرآن کریم به عنوان معجزه جاوید و حجّت اصلی در اسلام، خود را به این بیان معرّفی می‌کند:« إِنَّ هذَا الْقُرْآنَ يَهْدي لِلَّتي‏ هِيَ أَقْوَم‏ [اسراء/9] اين قرآن، به راهى که استوارترين راه‏‌هاست، هدايت مى‏‌کند». وقتی راهی محکم باشد انسان‌ها نیز با ایمان به آن راه، به سبک همان راه تربیت شده، استقامت و محکم بودن را تجربه و تمرین می‌کنند. خود قرآن نیز بر همین مبنا توصیه‌های مهم و اساسی بر محکم بودن و استقامت دارد که در ادامه اشاره خواهد شد. یکی از استدلال‌ها بر مقاومت درونی دین اسلام جاودانه بودن قرآن و نیز خاتمیّت این دین است. به این معنا که از خاتمیّت و جاودانگی اسلام و قرآن کریم می‌توان دریافت که این دین به همراه کتاب خود نه تنها جوابگوی مشکلات و حملات عقیدتی و غیرعقیدتی زمان نزول خود است بلکه در مقابل انواع انحرافات و مشکلات و نیز فشارهای گوناگون دشمنان خود تا ابد مقاوم و جوابگو خواهد بود برای همین؛ قرآن کریم دعوت به مبارزه می‌کند و می‌فرماید:« قُلْ لَئِنِ اجْتَمَعَتِ الْإِنْسُ وَ الْجِنُّ عَلى‏ أَنْ يَأْتُوا بِمِثْلِ هذَا الْقُرْآنِ لا يَأْتُونَ بِمِثْلِهِ وَ لَوْ کانَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ ظَهيرا [اسراء/88] بگو: “اگر انسان‌ها و پريان (جن و انس) اتفاق کنند که همانند اين قرآن را بياورند، همانند آن را نخواهند آورد هر چند يکديگر را (در اين کار) کمک کنند”».

قرار دادن جوایز نفیس برای مقاومت اسلامی از طرف خدا

شاید اوّلین و بهترین راه برای تربیت انسان، تشویق و ترغیب او به واسطه جایزه دادن است. بسیاری از ما هنوز مزه اوّلین جایزه‌ای که برای کار قرآنی و فرهنگی به ما داده شده را فراموش نکرده‌ایم و این است تأثیر تشویق! قرآن کریم نیز برای نهادینه کردن فرهنگ مقاومت مسلمانان در دین و ایمان خود جوایز نفیسی را قرار داده است جوایزی هم از جنس دنیا و هم از جنس آخرت.در یک نمونه می‌فرماید:« إِنَّ الَّذينَ قالُوا رَبُّنَا اللَّهُ ثُمَّ اسْتَقامُوا تَتَنَزَّلُ عَلَيْهِمُ الْمَلائِکةُ أَلاَّ تَخافُوا وَ لا تَحْزَنُوا وَ أَبْشِرُوا بِالْجَنَّةِ الَّتي‏ کنْتُمْ تُوعَدُون‏[فصّلت/30] به يقين کسانى که گفتند: «پروردگار ما خداوند يگانه است!» سپس استقامت کردند، فرشتگان بر آنان نازل مى‏‌شوند که: «نترسيد و غمگين مباشيد، و بشارت باد بر شما به آن بهشتى که به شما وعده داده شده است! ».

جایزه دنیایی مقاومت اسلامی

جایزه دنیایی این است که:«مقاومتِ در راه حقّ، هم خوف از آينده را برطرف مى‌‏کند (أَلَّا تَخافُوا) و هم حزن و اندوه نسبت به گذشته را (لا تَحْزَنُوا)». مهم‌ترین جایزه دین در دنیا، رسیدن به بالاترین آرامش است آرامشی که هم گذشته و هم آینده انسان را در بر می‌گیرد.

جایزه آخرتی مقاومت اسلامی

بهشتی که نتیجه مقاومت در برابر باطل است. نکته تربیتی قابل برداشت از آیه فوق در رابطه با مراتب تربیت است. یعنی وقتی می‌خواهیم تشویق کنیم یک تشویق را نقدا انجام بدهیم و بلافاصله جایزه بدهیم و تشویقی را هم موکول به ثواب الهی کنیم تا با یک تیر دو نشان را زده باشیم؛ یکی تشویق به کار خوب و دوم ایجاد انگیزه برای ساختن بهشت و به دست آوردن رضای خدا و تقویت باور به معاد!

نکته مهم در اینجا عمل به وعده‌هاست که قرآن کریم نیز به عنوان یک معجزه بر این مطلب تأکید داشته و می‌فرماید:«رَبَّنا إِنَّک جامِعُ النَّاسِ لِيَوْمٍ لا رَيْبَ فيهِ إِنَّ اللَّهَ لا يُخْلِفُ الْميعادَ [آل‌عمران/9]پروردگارا! تو مردم را، براى روزى که ترديدى در آن نيست، جمع خواهى کرد زيرا خداوند، از وعده خود، تخلّف نمى‌‏کند. (ما به تو و رحمت بى‌‏پايانت، و به وعده رستاخيز و قيامت ايمان داريم.)». باید برای رسیدن به این وعده‌های آخرتی تلاش کرد.

اگر این سؤال پیش آید که “اگر چنین وعده‌هایی حقیقت دارد پس چرا بیشتر مردم به آن‌ها ایمان ندارند؟!” آن‌گاه ریشه این عدم ایمان را باید در نوعی جهل جستجو کرد چرا که فرمود:« وَعْدَ اللَّهِ لا يُخْلِفُ اللَّهُ وَعْدَهُ وَ لکنَّ أَکثَرَ النَّاسِ لا يَعْلَمُون‏ [روم/6] اين وعده‏اى است که خدا کرده و خداوند هرگز از وعده‌‏اش تخلّف نمى‏‌کند ولى بيشتر مردم نمى‏‌دانند!». يعنى و ليکن بيشتر مردم به شؤون خداى تعالى جاهلند، و به وعده او اطمينان و وثوق ندارند، او را چون امثال خود مى‌‏پندارند، که هم راست مى‌‏گويند، و هم دروغ، هم وعده مى‌‏دهند، و هم خلف وعده مى‏‌کنند.باید فهمید که هیچ خیری به دست نمی‌آید مگر در سایه مقاومت و صبر بر مشکلات و تقابل با دشمنان خدا. دین خدا نیز وعده پیروزی نهایی را داده است که:« هُوَ الَّذي أَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدى‏ وَ دينِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهُ عَلَى الدِّينِ کلِّهِ وَ لَوْ کرِهَ الْمُشْرِکون‏ [صف/9] او کسى است که رسول خود را با هدايت و دين حق فرستاد تا او را بر همه اديان غالب سازد، هر چند مشرکان کراهت داشته باشند!».

این وعده الهی البتّه نیاز به مقاومت و استقامتی حقیقی در راه خدا دارد. قرآن کریم می‌فرماید:« إِنَّ اللَّهَ لا يُغَيِّرُ ما بِقَوْمٍ حَتَّى يُغَيِّرُوا ما بِأَنْفُسِهِم‏ [رعد/11] خداوند سرنوشت هيچ قوم (و ملّتى) را تغيير نمى‌‏دهد مگر آن‌که آنان آنچه را در خودشان است تغيير دهند!». امروز امّت مسلمان در سرتاسر جهان بیدار شده است و برای بازیافتن عزّت خود در تمام عالم و خروج از یوق استعمار و استبداد جهانی نیازمند مقاومتی جانانه است. پیش به سوی ظفر…ما همچنان ایستاده‌ایم…

تازه های مرتبط

تفسير سوره نازعات

طاهره رضایی

تفسیر سوره کوثر

طاهره رضایی

استخاره چیست؟ و روش گرفتن استخاره

دختران آسمانی

آسمونی

قاریان معروف قرآن در ایران

آسمونی

داستان حضرت سلیمان و ملکه سبا

آسمونی

درج نظر